اینسرت یا الماس تراشکاری یکی از اجزای اصلی در ابزارهای تراش فلزات و ماشین کاری محسوب می‌شود که برای افزایش سرعت برش، کیفیت سطح و دوام ابزارها طراحی شده است. این قطعه کوچک به صورت قابل تعویض روی ابزار نصب می‌شود و عملیات براده برداری را انجام می‌دهد.

جنس اینسرت تراشکاری اغلب کاربید تنگستن، سرامیک یا CBN است که می‌تواند برش و تراش فلزات را با دقت، ظرافت و سرعت بالا انجام دهد. انتخاب درست نوع و جنس الماس تراشکاری در طول عمر دستگاه، هزینه‌های عملیات و کیفیت کار نقش مهمی دارد؛ به همین دلیل آشنایی با آن برای هر اپراتور یا مهندس ماشین کاری ضروری است.

اینسرت چیست؟

اینسرت‌ها نقش مشابهی با تیغ اره نواری دارند؛ هر دو این ابزارها برای ایجاد برش و شکل دادن به فلزات استفاده می‌شوند، با این تفاوت که تیغه‌ها در دستگاه‌های برشکاری نصب می‌شوند و اینسرت مخصوص ابزارهای تراشکاری و فرز است.

اینسرت یا تیغچه تراشکاری، قطعه کوچک در شکل‌های مختلف است که جنس بسیار سختی دارد. این قطعه در نقش تیغه برنده روی ابزارهای ماشین کاری نصب می‌شود. عملیات براده برداری و برش توسط اینسرت انجام می‌شود و در صورت نیاز می‌توان آن را با اینسرت جدید جایگزین کرد.

درواقع، همانطور که تیغ‌های دستگاه اره نواری را پس از شکستن یا کند شدن تعویض می‌کنند، الماس تراشکاری را نیز می‌توان بعد از تغییر عملکرد با یک اینسرت تازه عوض کرد.

در مجموع، اینسرت یک قطعه نوک تیز است با زاویه و شکل خاص خود روی هولدر ابزارهای ماشینکاری نصب می‌شود. با وجود الماس تراشکاری می‌توان روی قطعات مختلف مانند فولاد، آلومینیوم، چدن یا استیل استنلس برش ایجاد کرد.

انواع اینسرت بر اساس شکل ظاهری

برای انتخاب اینسرت مناسب افزون بر شناخت انواع فولاد، فرق استیل بگیر و نگیر، مقاومت فلزات و تمام اطلاعات لازم درباره جنس قطعه، باید انواع الماس تراشکاری را نیز بشناسید؛ اینگونه می‌توانید اینسرت متناسب با قطعه موردنظرتان را انتخاب کنید.

یکی از تفاوت‌های بازر اینسرت‌های تراشکاری، شکل هندسی آنها است. در این بخش قصد داریم شکل‌های مختلف الماس تراشکاری را معرفی کنیم و به کاربرد هر یک از آنها بپردازیم.

اینسرت گرد تراشکاری

یکی از پرمصرف‌ترین الماس ‌های تراشکاری، شکل گرد آن است که انعطاف پذیری بالایی دارد و می‌تواند از هر جهتی وارد عملیات شود. از کاربرد اینسرت دایره‌ای می‌توان به ایجاد سطح مقعر و محدب، سوراخکاری و تراشکاری از زوایای مختلف اشاره کرد.

اینسرت مثلثی تراشکاری

الماس مثلثی دارای سه گوش تیز برای برش فلزات است که کاربرد بسیار گسترده‌ای دارد. از این قطعه می‌توان در کنار دستگاه پروفیل بر برای پروفیل تراشی استفاده کرد و عملیات‌های سبک تا متوسط را انجام داد.

اینسرت لوزی

تیغچه تراشکاری لوزی با ظاهری شبیه به نام خود در صنایع وجود دارد که دارای دو نوع 45 درجه و 55 درجه است. به طور کلی از الماس لوزی برای تراش‌های ظریف با بارهای کم استفاده می‌شود؛ اما اگر به فیس تراشی نیاز دارید از اینسرت لوزی 45 درجه استفاده کنید و برای تراشکاری جانبی نیز به سراغ الماس تراشکاری لوزی 55 درجه بروید.

الماس تراشکاری مربع

این نوع اینسرت همانطور که از نامش پیداست دارای چهار لبه تیز با سختی بالا است که اغلب برای برش‌های عمیق استفاده می‌شود. در عملیات‌هایی که پایداری بالا در برابر نیروهای فشاری اهمیت دارد، الماس مربعی بهترین گزینه خواهد بود.

انواع اینسرت بر اساس جنس

بهره‌مندی از بهترین کارایی هر ابزاری به انتخاب قطعات درست برای آن وابسته است. همانطور که برای اتصال فلزات با بالاترین کیفیت باید بهترین الکترود جوشکاری را انتخاب کنید، برای تراشکاری و فرزکاری حرفه‌ای نیز باید به سراغ بهترین جنس اینسرت بروید.

اینسرت کاربیدی

الماس کاربیدی رایج‌ترین نوع اینسرت است که جنس آن ترکیبی از تنگستن کاربید و کبالت می‌باشد. این الماس مقاومت بسیار بالایی در برابر ساش، خوردگی و حرارت دارد؛ به همین سبب برای برشکاری فولادهای سخت، چدن و آلیاژهای مقاوم بهترین گزینه به شمار می‌رود.

اینسرت سرامیکی

الماس سرامیکی تراشکاری از جنس آلومینا یا سیالون است که مقاومت بالایی در برابر تغییرات دما دارد. از این نوع اینسرت اغلب برای تراشکاری خشک و بدون مایع خنک کننده در دماهای بالا استفاده می‌شود.

تیغچه سرامیکی از نوع کاربیدی شکننده‌تر است، اما در سرعت بالا می‌تواند تراش‌های بسیار صاف و براق در سطح انواع فلزات ایجاد کند.

کاربرد اصلی اینسرت سرامیکی، پرداخت نهایی یا براده برداری از سوپرآلیاژها است؛ زیرا این تیغچه نقطه ذوب بالایی دارد و در برابر حرارت ناشی از سرعت‌های بالای ماشین کاری، سختی خود را به خوبی حفظ می‌کند.

اینسرت CBN «نیترید بور مکعبی»

نیترید بور سخت‌ترین ماده شناخته شده در جهان بعد از الماس است که از نظر گرمایی و شیمیایی مقاومت بالایی دارد. این نوع الماس تراشکاری اغلب در ماشین‌های CNC استفاده می‌شود و نسبتا گران‌تر از مدل‌های دیگر است.

اینسرت PCD «الماس پلی کریستالی»

تیغچه PCD از جنس الماس پلی کریستالی است که به دلیل لایه‌ی الماسی خود، مقاومت فوق العاده‌ای در برابر سایش و خوردگی دارد. از این نوع اینسرت برای برش آلومینیوم، مس، برنج و مواد غیرفلزی مانند پلاستیک‌های تقویت شده استفاده می‌شود.

اینسرت پلی کریستالی نتیجه تراشکاری را مانند آینده، کاملا صیقلی تحویل می‌دهد. همانطور که در دستگاه‌های برش از تیغ الماسه برای برش ظریف و تمیز استفاده می‌شود، PCD هم در تراشکاری برای چنین نقشی کاربرد دارد.

اینسرت سرمت

الماس سرمت از ترکیب فلزات و سرامیک‌ها ساخته می‌شود که به دلیل مقاوت بالا در برابر سایش برای تراش فولادهای نرم و عملیات نهایی سطح کاربرد ویژه‌ای دارد. اصلی‌ترین مزیت اینسرت سرمت این است که سطحی براق، صاف و با حداقل سایش در قطعه ایجاد می‌کند.

کاربرد انواع اینسرت تراشکاری

اینسرت‌های تراشکاری با توجه به جنس و شکل‌های مختلفی که دارند، عملیات متفاوتی نیز روی قطعه کار انجام می‌دهند. شکل هندسی، درجه بندی براده شکن و شعاع نوک ابزار از عوامل موثر بر کاربرد آن هستند. در ادامه می‌توانید کاربردهای الماس تراشکاری را مشاهده نمایید:

• روتراشی عمومی: این عملیات با هدف کاهش قطر در شفت‌ها و قطعات استوانه‌ای اجرا می‌شود. اغلب از اینسرت لوزی 55 درجه با درجه براده شکن متوسط برای روتراشی استفاده می ‌شود.
• فیس تراشی: صاف کردن نهایی سطح قطعاتی که عمود بر محور چرخش هستند را فیس تراشی می‌گویند که اغلب به وسیله الماس لوزی 45 درجه با زاویه براده شکن کم انجام می‌شود.
• شیارزنی: با استفاده از اینسرت‌های تخصصی می‌توان شیارهای حلقوی مانند شیارهای کاسه نمد با عرض و عمق مشخص روی قطعه ایجاد کرد.
• گودبرداری: یکی دیگر از کاربردهای الماس تراشکاری، برش کامل قطعه است که توسط اینسرت‌های بسیار باریک و مستحکم با تحمل بالای نیروهای جانبی صورت می‌گیرد.
• پرداخت کاری: با استفاده از تیغچه‌های سرامیکی یا سرمت می‌توان سطوحی با کمترین زبری و کمترین عمق برش ایجاد کرد.
• سوراخ کاری و داخل تراشی: ایجاد سوراخ‌های داخلی با قطر مشخص و یا بزرگ‌تر کردن سوراخ‌های موجود با استفاده از اینسرت‌های Boring Bars امکان پذیر است.
• عملیات نالینگ: از الماس‌های گرد می‌توان برای تکرار یک منحنی یا پروفیل از پیش تعیین شده استفاده کرد. این عملیات به معنای ایجاد اشکال پیچیده و انواع متغیرها در طول قطعه است.
• برش مواد غیرآهنی: اینسرت‌ها برای ماشین کاری قطعات آلومینیومی و تولید براده‌های نرم کاربرد دارند.
• برش و تراشکاری سوپرآلیاژها و مواد سخت: با کمک الماس‌های سرامیکی و CBN می‌توان ماشین کاری مواد بسیار سخت را در صنایعی مانند هوافضا انجام داد.

نحوه شناسایی اینسرت تراشکاری با سیستم ISO

تولیدکنندگان از یک سیستم کدگذاری استاندارد بین المللی برای اینسرت‌ها استفاده می‌کنند تا کربران از تناسب نوع اینسرت با عملیات موردنظر مطمئن باشند. سیستم ISO از 7 الی 9 کاراکتر تشکیل شده است که هر کدام از آنها بیانگر بخشی از ویژگی‌های اینسرت هستند. در ادامه به معنای آنها خواهیم پرداخت:

• حرف اول، شکل هندسی اینسرت را مشخص می‌کند که از طریق جدول الماس‌های تراشکاری می‌توان متوجه آن شد. برای مثال، حرف C مخصوص اینسرت لوزی 55 درجه و S برای نوع مربع است.
• حرف دوم نشان دهنده زاویه آزاد اصلی بین سطح بالایی و صفحه نصب است. برای مثال، حرف A به معنای 20 درجه و C به معنای 7 درجه است.
• حرف سوم مشخص می‌کند که میزان خطا در اینسرت تراشکاری چقدر است.
• حرف چهارم به نوع گیرش و حفره اشاره دارد. برای مثال، مشخص می‌کند اینسرت سوراخ مرکزی دارد یا خیر.
• حرف پنجم شامل عدد است که طول لبه برنده را مشخص می‌کند.
• حرف ششم بیان کننده ضخامت کلی اینسرت است.
• حرف هفتم شعاع نوک اینسرت را بر حسب صدم میلی متر نشان می‌دهد. برای مثال، R8 یعنی شعاع نوک 0.8 میلی متر است.
• حرف هشتم بیان کننده کلاس براده شکن است که گاهی به صورت عدد بیان می‌شود.

راهنمای انتخاب اینسرت مناسب

اینسرت مناسب را باید بر اساس جنس قطعه کار، نوع عملیات ماشین کاری و پارامترهای برش انتخاب کرد تا نتیجه کار به بهترین شکل ممکن حاصل گردد. راهنمای زیر به شما کمک می‌کند تا مناسب‌ترین الماس تراشکاری را از بین انواع مختلف آن انتخاب کنید.

شناسایی جنس قطعه کار

همانطور که در اموزش جوش چدن با دستگاه جوش، تفاوت عملیات با فلزاتی از جنس‌های دیگر مشهود است می‌توان این تفاوت را در کاربرد و انتخاب اینسرت نیز مشاهده کرد.

به طور کلی، جنس قطعه کار نقش تعیین کننده‌ای در انتخاب الماس دارد. به عنوان مثال برای تراشکاری فولاد و چدن‌های نرم می‌توان از اینسرت‌های کاربیدی و برای فولادهای سخت شده از الماس‌های CBN استفاده کرد. همچنین مواد غیرآهنی را نیز می‌توان با اینسرت‌های PCD تراش داد.

تعیین نوع عملیات ماشین کاری

هر کدام از انواع تیغچه‌های تراشکاری می‌توانند عملیات مختص به خود را انجام دهند. به عنوان مثال برای تراشکاری خشن «Roughing» باید از اینسرت با هندسه قوی و لبه‌های ضخیم استفاده کرد.

انتخاب هندسه براده شکن

با توجه به نوع عملیات باید براده شکن مناسب برای تیغچه را انتخاب کرد. براده شکن‌های ظریف برای پرداخت کاری و نوع سنگین آنها برای خشن کاری کاربرد دارند.

تنظیم پارامترهای برش

پارامترهای برش از جمله سرعت و پیشروی را باید به درستی تنظیم کرد تا برش و تراش دقیق انجام شود.

ایده آل برش؛ مرجع کامل ابزارآلات صنعتی

در دنیای پیچیده صنعت، تنها کسانی پیروز هستند که در کنار مهارت بالا از بهترین ابزارآلات استفاده می‌کنند. شما می‌توانید در فروشگاه ایده‌آل برش ابزارهایی با کیفیت فراتر از انتظاراتتان تحویل بگیرید و پروژه‌هایی با بهترین نتیجه تحویل دهید.

تمام اطلاعات لازم درباره انواع ابزارآلات صنعتی اعم از قیمت تیغ اره آهن بر، کاربرد دستگاه‌های برش، انواع ابزارهای جوشکاری و اینسرت‌های تراشکاری را می‌توانید در ایده‌آل برش کسب کنید.